"Учирт гурвалжин" ххк E-Mail:uchirtgurvaljin@gmail.com

"Учирт гурвалжин" ххк E-Mail:uchirtgurvaljin@gmail.com

Wednesday, 16 April 2014

Машины тань зурагдаж гэмтсэн сэв өөрөө аяндаа зүгээр болчихно гэвэл та итгэх үү?

Судлаачид нэгэн шинэ материал бүтээж энэ үлгэрийг үнэн болгоход тун дөхөж очоод буй гэнэ.
Хэт ягаан туяаны тусламжтайгаар үүнийг шийдэж чаддаг болох юм байна. Швейцар болон америкийн эрдэмтэд нийлэг материал болон металлын үртсээс бүтэх өнгөлгөөний материал гарган авчээ.
Туршилтын явцад уг материал хэт ягаан туяаны нөлөөгөөр хайлан урсаж, улмаар зурагдсан хэсэг битүүрч ул мөргүй алга болж байжээ. “Гэрлээр зөвхөн тухайн хэсэгт нь шарж, өнгөн хэсгийг засаж хэвэнд нь оруулж чадна” гэж Fribourg Их сургуулийн судлаач Кристоф Ведер болон Case Western Reserve Их сургуулийн бусад хамтрагчид нь мэдэгдэж буй ажээ. Гол нь уг материалын орцыг маш нарийн зохицуулснаар ийнхүү өөрөө гэмтлээ засаж чаддаг материал бүтээсэн байна. Судлаачид амжилтанд хүрчээ.
Тунгалаг нийлэг эдийг металлын ионтой холбож жишээлбэл хар тугалга холих замаар судлаачид супер молекулт гэгдэх полимер гаргаж авчээ. Уг полимер дээр хэт ягаан туяа тусгахад дотор нь буй металл шингээж авдаг байна. Ингэснээр 30 секундын дотор 220 градус хүртэл халж, уг материал хайлдаг. Хайлснаар тэнд гарсан байсан сэв зураас битүүрдэг байна. Одоогийн байдлаар Ведер болон түүний хамтран ажиллагчид гурван миллиметр хүртэл зузаантай давхарга материал дээр туршиж үзжээ. Энэ материалыг шүршиж цацах маягаар томоохон бүтээц бэлдэж ч бас болох юм байна.
„Юуны өмнө машины лакан өнгөлгөө, нарны шилний болон цагны өнгөлгөө зэргийг засахад ашиглаж болох юм” гэж уг материалыг идэвхитэй судалж буй Fribourg Их сургуулийн Adolphe Merkle хүрээлэнгийн орлогч захирал Марк Паучард үзэж байгаа ба энэхүү аргыг ашиглан бүтээгдэхүүн болгон борлуулах нь аж үйлдвэрийн зорилт юм гэж тэмдэглэжээ.

Sunday, 9 March 2014

Цахилгаан машин унах уу?

Бэттэр Плэйс бол Шай Агассийн үндэслэн байгуулсан дэлхийн хамгийн сүүлийн үеийн цахилгаанаар явдаг автомашин үйлдвэрлэгч компани юм. “Арван хоёр жилийн дотор борлуулалтаараа дэлхийд цахилгаан машин тэргүүлнэ. Энэ бол дэлхийн хэмжээнд яригдах санхүүгийн асар том боломж. Бид арван хоёр жилийн дотор үйлдвэрээсээ арван тэрбум ам.долларын ашиг олно гэж тооцож байгаа. Харин интернэтээр дахиад ард нь нэг тэг нэмсэнтэй тэнцүү ашиг олно” гэж Шай Агасси итгэлтэй ярьж байна. Ийм их итгэл найдварыг түүнд байнга өсөн нэмэгдэж буй Хятадын зах зээл ямар ч эргэлзээгүй өгчээ. Хятадууд машинд тун дуртай бололтой.
Агассигийн хэлж буйгаар Бээжин ирэх таван жилийн төлөвлөгөөндөө дор хаяж 170 сая эсвэл түүнээс хоёр дахин их шинэ тээврийн хэрэгсэл үйлдвэрлэх тухай тусгасан гэнэ. Энэ нь хамгийн багаар бодоход Герман, Франц, Испани, Итали, Их Британий машины тооноос хол давна гэсэн үг. Тэр олон машиныг өдөр тутам түлшээр хангахад шаардагдах найман сая баррел (1 баррел=159л) нефть гэдэг нь АНУ-ын өдөр бүр импортоор авдаг газрын тосны хэмжээтэй дүйнэ. “Хэрэв хүмүүс цахилгаан машин хэрэглэхгүй бол одоогоос таван жилийн хойно түлший үнэ хэд хүрнэ гэдгийг та мэдэж байна уу?” хэмээн Агасси асууж байна.

Түүний байгуулсан компани цахилгаан машин үйлдвэрлээд зогсохгүй цахилгаанаар явдаг машиныг богино настай зайнаас чөлөөлөх зорилго тавьжээ. Энэ жилийн эцсээр уг компани Израйльд үйлдвэрлэлээ эхлэхээр зорьж байна. Тэгэхээр жолооч нар ямар ч замаар явсан 160 километр туулах чадвартай зайтай болох юм. Хэрэв 320 километр үргэлжлэх Израйлийн хоёр дахь том хот Тель-Авиваас Улаан тэнгис хүртэл аялахаар бол замдаа Бэттэр Плэйсийн зогсоолоор дайран дуусч буй зайгаа цэнэглүүлж болно. Цэнэглэхэд ердөө таван минут шаардах аж. 

Эсвэл машинд шатахуун хийдэг байсан жижиг хавхлагийг нь сөхөөд зориулалтын самбараас шөнө нь машинаа цэнэглээд хонож болно. Мөн түүнчлэн компаний таних тэмдэг бүхий цэнхэр өнгөтэй самбар байрлуулсан машины зогсоол бүрт хөнгөлөлттэй үнээр машинаа байрлуулах давуу тал эд лэх гэнэ.

Бас жолооч GPS-ийн дэлгэц дээрээс машин цэнэглэх цэгүүдийн байршил болон тухайн цагт тэнд хэдэн машин үйлчлүүлж байгаа, хамгийн ойрын зогсоолоос хэдэн километр зайд байгаа зэргийг мэдэх юм. Компаний ажилчид хэдэн долоо хоногийн турш Тель-Авиваас Иерусалим хүртэл машин дүүрэн тарган эсвэл туранхай хүмүүс явах эсвэл зорчигчгүй явах тохиолдолд хэр хэмжээний цахилгаан шаардлагатай болохыг судлах зэргээр машинаа тал талаас нь шалгаж байна. Ирэх долдугаар сар гэхэд Бэттэр Плэйс компани Туркэд үйлдвэрлэсэн Ренаулт Флуэнстэй яг адилхан харагдах дөрвөн хаалгатай суудлын тэрэг дээр захиалга авч эхлэхээр төлөвлөж байгаа. Харин арван нэгдүгээр сарын эхэн гэхэд израйльчууд энэ машиныг унах боломжтой болох нь.

Машины өртөг хоёр хүчин зүйлээс хамаарах юм байна. Эхнийх нь зайгүй машин дангаараа. Тэгээд хэр хол зам туулахаасаа хамаараад зайны үнэ нь өөр өөр байх бөгөөд үүнийг Бэттэр Плэйсийнхэн машиныг хөдөлгөгч гол хүч хэмээн нэрлэж байгаа юм.

Израйльд зарах үнэ нь одоогоор тодорхойгүй байгаа бөгөөд салбар компаниа байгуулж буй Данид 10 000 километр туулах зай хамгийн багадаа 300 ам.доллар, холын зайн хязгаар заагаагүй зай түүнээс хоёр дахин их үнэтэй байна гэж багцаагаар тогтжээ. Мөн хэрэглэгчид зайгаа нэг удаа 2000 ам.доллароор худалдан авах гэнэ. Дани, Израйлийн аль алинд нэг галлон хийн түлш есөн ам.доллар байдаг аж. Иймд Бэттэр Плэйсийн тооцоогоор хэрэглэгчид түлшээр явдаг машин хэрэглэснээс 10- 20 хувийн хэмнэлт хийх учир хүмүүс түүний машиныг худалдан авах сонирхол төрнө гэж Агасси ярьж байна.

Мөн түүнчлэн цахилгаан суудлын тэрэг ердийн машинаас ялгагдах юмгүй бөгөөд харин ч эх дэлхийг маань өөрчлөх гэнэ. Энэ машиныг турших явцад тоёотогийн Приусээс дуу чимээ багатай, тав тухтай, хамгийн гол нь богино хугацаанд хурд авах чадвартай нь нотлогджээ.

Тэрээр “Хэрэв та арван секундын дотор жаран км/ц хүртэл хурдлахыг хүсвэл танд манай машин тохирно. Харин та таван секундийн тэвчээр гаргавал бид таны 80 000 ам.долларыг хэмнээд өгье” гэв.

Камертай ухрах мэдрэгчийн тухай

Ухрах үйлдэл хийх үед жолоочид ар талын саад харагдахгүй байх хүндрэл гардаг. Ялангуяа байгалийн хүндрэлтэй нөхцөл болон үзэгдэх орчин хязгаарлагдсан үед ухрах үйлдэл хийхэд төвөгтэй байдаг.  Ухрах  мэдрэгчийг суурилуулснаар ухрах үйлдэл хийхэд ард талд саад байгааг зайнаас мэдэрч жолоочид  дуут дохио болон гэрлээр мэдээ өгнө. Энэхүү мэдрэгч нь ар талын саадад  машин 1.5 м ойртоход гэрэл анивчиж, дуут дохио хол зайтай дуугарах зарчмаар ажиллана.

Энэ мэтчилэнгээр ар талын саадад ойртох тусам гэрэл түргэн түргэн анивчиж, дуут дохионы дуу үргэлжлэн дуугарч саад илүү ойр болсныг жолоочид мэдээлнэ. Ухрах мэдрэгч нь 2, 3, 4  мэдрэгчтэй, энгийн болон дэлгэцтэй  гэсэн олон төрөл байдаг.  Энэ жил манай компани шинэ загварын камертай ухрах мэдрэгчийг оруулж ирээд байна. Энэхүү ухрах мэдрэгчийг суурилуулснаар жолооч та зөвхөн мэдрэгчийн дууг сонсоод зогсохгүй машины хойд талын зай  болон гадна байдлыг камерийн тусламжтайгаар хянах боломжтой.

Дохиолол, ухрах мэдрэгч

Автомашины дохиололын системийн гол үүрэг нь автомашиныг гэнэтийн халдлагаас хамгаалахад оршино. Автомашины дохиоллын систем нь асаалтын системтэй, энгийн,  LED дэлгэц, пейжертэй дохиоллын систем, асаалтын систем, LCD дэлгэц,  пейжертэй зэрэг төрлүүд байдаг. Зиг заг компани нь дээрх дохиололуудаа Гонконгын Steelmate, PLC  компаниас оруулж ирдэг бөгөөд 2 жилийн баталгаат хугацаа олгож үнэгүй суурилуулж, зөвлөгөөг өгдөг.


Дохиолол нь дараах  үндсэн функцуудтэй
  • удирдлагаар машин асаах, унтраах болон хаалга онгойлгох, түгжих
  • гадны биет машинд хүрэхэд гар дээлрх дэлгэц дээр дуу болон дүрсээр мэдэгдэх
  • машинд гадны биет хүрсэнийг жооочид сануулах
  • машин дээрээс жолоочийг дуудах
  • хаалга түгжихээ мартсан үед автоматаар түгжигдэж дохиололд орох программ
  • дохиололыг дуугүй ажиллагаанд ажиллагаанд шилжүүлэх
  • жолоодлогын үед осол аюулгүйн үүднээс бүх хаалга автоматаар түгжих болон зогсож түлхүүрийг сугалахад автоматаар онгойх программ
  • шаардлагатай үед дохиололын дууг гар удирдлаган дээрээс дуугаргаж цочоох болон дуут дохио, гэрлээр машин хайх
Мөн автомашин ухрах үйлдэл хийх үед толинд ар талын саад ялангуяа байгалийн хүндрэлтэй нөхцөл болон үзэгдэх орчин хязгаарлагдсан үед жолоочид хүндрэл учирдаг. Энэхүү ухрах мэдрэмжийг суурилуулснаар жолооч таны аюулгүй жолоодлого  бүрэн хангагдана. Дуут дохио нь:
  • Ухрах үйлдэл хийхэд ард байгааг саадыг 1,5 метрийн зайнаас мэдэрч жолоочид дуут дохиогоор мэдээ өгнө.
  • Дуут дохио нь ард байгаа саадын хол ойроос хамааран 3 түвшингээр дуугарна
  • Суурилуулахад маш хялбар, цаг агаарын бүх нөхцөлүүдэд найдвартай жигд ажиллана.
Дохиолол нь төрөлөөсөө хамааран 32500-171000 төгрөг, ухрах мэдрэмж 60000-188000 төгрөгийн хооронд зарагдаж байгаа.

Та үүнийг мэдэх үү?

AAR (Automatic Air Recirculation) – БМВ маркийн автомашины бүхээг дотор хортой хий бий болоход агаарын дахин сэлгэлт хийх сэнс автоматаар залгагдах тєхєєрємж.
ABC (Active Body Control)– Мерседес-Бенц маркийн автомашины амортизаторын хєшүүн байдал ба автомашины хамгийн доод цэгээс замын хавтгай хүртлэх єндрийг тохируулдаг идэвхжүүлсэн хяналт.
ABS (Anti –lock Braking System)- тоормослох үед дугуй зуурахаас сэргийлэх тєхєєрємж юм.
ACD (Active Center Differential) – Асфальт, чулуун, цастай зам гэсэн 3 ажилбар бүхий тохируулгатай Мицубиши маркийн автомашины тэнхлэг хоорондын дифференциал юм.
ADB-X (Automatic Differential Brake) – Тоормослох үед хий эргэж байгаа дугуйн эргэлтийг автоматаар сааруулах электрон тєхєєрємж DSC (Dynamic Stability Control) -ийн иж бүрдэлд ордог.
ASC+T (Automatic Stability Control +Traction) - Хєтлєх дугуй хий эргэхийг зогсоох, чиглүүлэх тогтворжуулах систем.
ASR (Anti Slip Regulation) – Автомашин хүчээ авч хурдлахад хєтлєх дугуйн хий эргэхийг сааруулагч. Ихэнх автомашинуудад ESP-ийн иж бүрдэлд ордог.
AWC (All Wheel Control) – Бїх дугуй нь хєтлєдєг Мицубиши маркийн автомашинуудын дугуйн эргэлтийн момент, тоормослолт, гїїшин холбооны хєшїїн чанар ба жолооны хүрдэн дээрх хүч зэргийг хянах иж бүрэн тєхєєрємж юм.
AYC (Active Yaw Control) –Автомашин чиглэлээ єєрчилж эргэх үед баруун болон зүүн дугуйнуудын эргэлтийг тохируулж эргэлтийн моментийг хуваарилах Мицубиши маркийн автомашины дифференциал юм.
BA (Brake Assist) – Автомашины гэнэтийн зогсолтын үед тоормосны системийн даралтыг нэмж жолоочид туслах тєхєєрємж Мерседес-Бенц автомашинд BAS систем гэж нэрлэгддэг.
CBC (Cornering Brake Control) – Автомашины чиглэлээ єєрчилж эргэх үйлдэл хийхэд тоормосны хүчийг хуваарилах систем юм.
CBS (Condition Based Service) - БМВ маркийн автомашины гэмтлийг оношлох ба түлхүүрт суулгасан электрон тєхєєрємжинд гэмтлийн тухай мэдээллийг хадгалдаг.
DAC (Downhill Assist Control) - Уулын замд уруудах їед хурдыг тогтоосон хэмжээнд баригч ( чигээрээ явахад 5-7 км/ц, ухрахад 3-5 км/ц-аас хэтрэхгүй)
DRC (Dynamic Ride Control) – Замын нєхцлєєс хамааруулан Ауди маркийн автомашины амортизаторын үзүүлэлтийг єєрчлєх механик тєхєєрємж.
DSC (Dynamic Stability Control) – Олон нийтэд ESP гэж нэрлэгдэх системийн БМВ пүүсийн томъёолол. Аюултай нєхцєл байдал илрэхэд автомашиныг хэрэгтэй замналаар явуулахын тулд хєдєлгүүрийн эргэлтийг сааруулж, дугуйнуудын аль нэгийг эсвэл хосоор нь зогсоох боломжийг олгодог хяналт.
DSG (Direct Shift Gearbox) - Автомашины хїчин чадлыг сааруулахгүйгээр хурдны хайрцгийн араа солилтыг хангах хос дискэн холбоо бүхий Ауди маркийн автомашины роботжуулсан хурдны хайрцаг юм.
ESP (Electronic Stability Program) - Аюултай нєхцєл байдалд хунгартай эсвэл эвдрэлтэй замыг туулахын тулд зүтгэх ба тоормосны удирдлагыг єєртєє авч, тогтворжуулдаг систем юм.

Свеча ба түлш хэмнэлт

Энэ нь сайн үр дүнд хүрэхгүй ч тохиолдолууд ихээхэн байдаг. Автомашины тэжээлийн системийн доголдол, чанаргүй бензин хэрэглэснээс болж свечаны ашиглалтын хугацаа богиносдог. Мэргэжилтнүүд нэг төрлийн хөдөлгүүр дээр өөр өөр төрлийн свечаг ашиглахад 100км тутамд шатахуун зарцуулалтад 0,5-1л-ийн зөрүү гардаг болохыг тогтоожээ. Тоёота марк-2 эсвэл Хьюндай соната-2 зэрэг автомашинуудад хамгийн оновчтой свечаг хэрэглэснээс түлшний сав дүүрэн бензинээс 4-5л бензин хэмнэж болно. Түлшний зарцуулалт свеча хуучирснаас ихэсдэгтэй олон хүмүүс санал нийлдэг. Хөдөлгүүрийн цилиндрдэх түлш шатахууны дутуу шаталтаас үүсэж буй хөө тортогноос болж свеча нь муудаж хуучирдаг. Зах зээл дээр олон төрлийн свеча гарч

хэрэглэгчдэд өргөн сонголт хийх боломжийг олгож байна. Гэхдээ энэ нь автомашины эзэмшигчдийн мөнгө санхүүд болон, экологит ихээхэн сөрөг үр дагавар хүргэдэг. Иймээ свечаг ямар хугацаанд солих талаар автомашин эзэмшигчдэдээ зарим зөвлөгөө өгье. Үүнд :
-Хөдөлгүүрийн тосоо шинээр солих бүртээ /5000-8000км/ свечаг шалгаж, цэвэрлэж, сольж байх нь зохистой.
-Хэрэв хэн нэг нь сайн свечаг хэрэглэснээр түлшин дээр илүү хэмнэлт гарах талаар тээнэгэлзэж байгаа бол, мөн автомашин чинь свеча муудснаас болж түлшний сав дүүрэн шатахуунаас 4-5л бензин алддаг бол зах зээл дээр борлогдож байгаа свечанаас сонголтоо сайн хийгээрэй.
-Оновчтой свечаг автомашиндаа ашигласнаар 2-3 удаа түлшний саваа дүүргэх үед свечаныхаа өртгөө нөхдөг байна.

Та өөрийн автомашинд тохирсон свечаг тогтмол сольсноор хөдөлгүүрийн ашиглалтын хугацааг уртасгана. Мөн шатахуун зарцуулалт багасч, экологийн хувьд сайн. Свеча нь ашиглалтын тодорхой хугацаатай боловч гол нь оновчтой, зөв сонгосон үед танд эдийн засгийн үр ашгаа хүртээж, автомашины эдэлгээг уртасгана.

Жолооны ард ямар эм ууж болохгүй вэ?

Амьдралын зөв хэвшил Авто ослоос таныг сэргийлнэ! Автомашин жолоодох үедээ ямар эм хэрэглэж болохгүй эсэхийг жолооч нар мэдэж байх нь чухал. Зарим төрлийн тэр дундаа өвчин намдаах, тайвшруулах эмнүүд нь төв мэдрэлийн тогтолцоог дарангуйлж, нойр хүр эх, хөдөлгөөний баримжаа алдагдуулахад нөлөөлдөг болохыг эрдэмтэд тогтоосон байна. Европын орнуудад зам тээврийн ослын 10 хувь нь жолооч замын хөдөлгөөнд оролцохын өмнө тайвшруулах эм ууснаас үүдэлтэй болохыг тогтоожээ. Тиймээс та замд гарахын өмнө уух гэж буй
эмийнхээ заавартай заавал танилцах хэрэгтэй. 
Эмийн зааварт дараах заалтууд байвал жолоо барих хэрэггүй: 
"Тээврийн хэрэгсэл жолоодох, анхаарал шаардсан ажил хөдөлмөр эрхлэхгүй байх, нойрсуулах, тайвшруулах, бухимдал тайлах үйлчилгээтэй, түүнчлэн ядаргааны эсрэг, ханиадны болон өвчин намдаах эмүүд нь нойр хүрэх, нозоорох байдалд хүргэдэг тул энэ төрлийн эмийг хэрэглэсэн үедээ жолоо барихгүй байхыг зөвлөж байна.

Тээврийн хэрэгслийг шинээр бүртгүүлэхэд яах вэ?

Тээврийн хэрэгслийг шинээр бүртгүүлэхэд яах вэ? Та хэрвээ шинэ машин авсан бол дараах бичиг баримтуудыг бүрдүүлснээр өөрийн авто машинаа улсын бүртгэлд бүрдүүлнэ.
 Үүнд:
1. Тээврийн хэрэгслийг бүртгэх өргөдлийн маягт, байгууллага аж ахуйн нэгж бол тээврийн хэрэгслийг бүртгүүлэхийг хүссэн албан бичиг.
2. Байгууллагын улсын бүртгэлийн гэрчилгээний хуулбарыг нотариатаар баталгаажуулсан байх
3. Гаалийн бүрдүүлэлт хийсэн мэдүүлэг. /ягаан өнгийн хувь/
4. Тээврийн хэрэгслийн техникийн паспорт буюу үйлдвэрийн дагалдах түүнтэй адилтгах хүчин төгөлдөр бусад бичиг баримт /гаалиас эзэнд нь олгохыг зөвшөөрсөн тухай тамга, тэмдэг дарагдсан байна./
5. Төрийн өмчид байгууллага, Улсын үйлдвэрийн газар бол нийслэлд Төрийн өмчийн хороо, Нийслэлийн өмчийн харилцааны газар, орон нутагт төрийн өмчийн төлөөлөгчийн зөвшөөрөлтэй байна.
6. Хувь хүн шилжүүлэх тохиолдолд иргэний үнэмлэхитэй өөрийн биеэр эсвэл өөрийгөө илтгэх бичиг баримт /жолооны үнэмлэх, газааз паспорт/-тай байна
7. Техникийн хяналт оношлогооны дүгнэлтийн хуудас. Харин Батлан хамгаалах яам, Хил хамгаалах ерөнхий газраас гарч байгаа тээврийн хэрэгсэлийг шинээр улсын бүртгэлд авахад дараах бичиг баримтуудыг бүрдүүлнэ.
1. Батлан хамгаалах яам, Хил хамгаалах ерөнхий газраас гарч буй тухайн тогтоол, шийдвэр энэ тухай албан бичиг.
2. Батлан хамгаалах яам, Хийл хамгаалах ерөнхий газрын авто шалгах албаны бүртгэлээс хассан тодорхойлолт
3. Техникийн хяналт оношлогооны дүгнэлтийн хуудас
4. Актлагдсан тээврийн хэрэгсэлийг дахин бүртгэлд авахгүй.
БҮРТГЭЛ ТЕХНИК ХЯНАЛТЫН ХЭЛТСИЙН БҮРТГЭЛИЙН ТАСАГ

Утас:70113468 ,70112103 , 70112107

 976- 70113468 

Факс: 976- 70112103

Хий-тосны амортизатор дэржигнүүртэй замд сайн

Тээврийн үйлчилгээний төвийн мэргэжилтнүүдийн зөвлөгөөг Танд хүргэе. Бүтэц зохиомжийн хувьд ердийн машинд зориулсан амортизаторын үндсэн хэсэг нь тосон, хий-тосны гэж хуваагддаг. Эхнийхэд нь зөвхөн тос ашигладаг бол хоёр дахь нь тосон дээр нэмж хий шахсан байдаг.



Хий-тосны аморизатор нь тосонгоо бодвол гуч орчим хувиар илүү үнэтэй. Учир нь хөндлөн жижиг зураас үүссэн дэржигнүүртэй замд илүү сайн, дугуйг зам руу сайн шахаж өгдөг тул эргэлт хийх боломжоор давуу байдаг аж. Муу замаар өндөр хурдтай явж байхдаа замын эргэлтэд багтах үед энэ чанар нь тод илэрдэг. Гэхдээ энэ хоёр төрлийн амортизаторын хоорондын ялгаа тийм ч их биш гэж мэргэжлийн хүмүүс дүгнэж байна.

Ихэнх компани давхих, спортын жолоодлогод дуртай хүмүүст зориулан агших, түлхэх хүчийг нь нэмэгдүүлсэн тусгай ангийн амортизатор үйлдвэрлэдэг. Ийм амортизатортай машин донсолгоо, эргэлттэй замд хурдан явах үед тогтвор сайтай ч нэлээд хатуу явалттай юм байна. “Хатуу” амортизаторын тоонд Rancho брэндийн Rs9000 болон Kayaba пүүсийн Ultra SR гэх мэт бүтээгдэхүүнүүд ордог. Мөн тусгай амортизаторын ихэнхийг KONI ба BILSTEIN зэрэг компани үйлдвэрлэдэг бөгөөд хатуу, бат бөх байхын хэрээр өндөр үнэтэй байдаг гэнэ. Ер нь өндөр чанартай, сайн амортизатор хямд байна гэдэг үнэхээр худал хэмээн тус төвийнхөн анхаарууллаа. Гэхдээ заавал өндөр үнэтэйг сонгох гэж хичээх шаардлагагүй.

Харин одоо амортизатор солихдоо яах ёстой вэ. Хэрэв Та тосон шахуургатай амортизаторыг хий-тосон эргэдүүртэйгээр солихыг хүсч байгаа бол дөрвөн амортизатораа нэг зэрэг сольсон нь дээр. Харин нэг тэнхлэгт нь хий-тосон эргэдүүртэй, нөгөөд нь тосон эргэдүүртэй амортизатортай явах болвол машины төлөв байдалд өөрчлөлт гардаг аж. Энэ нь аюулд хүргэхгүй ч технологийн хувьд маш буруу. Түүнчлэн амортизатораа сольчихоод элэгдсэн бөөрөнхий суурь, хэмхэрхий дээд дэр, урагдсан тоосноос хамгаалагч, цохилт багасгагч зэргийг хэвээр үлдээх нь бүр утгагүй. Учир нь тулгуурын эд анги элэгдэж хуучирсан бол шинэ амортизаторын ачаалал ихэсч, жижигхэн хонхор гүдгэрт хүртэл тултал чангарч явсаар амархан мууддаг юм байна.

Хөдөлгүүрийн тосгүйгээр таны автомашин хэдэн км газар явах

Хөдөлгүүрийн тосыг бүгдийг нь асгасны дараа автомашин хэдий болтол авж чадах бол оо?
БНСолонгос Улсын дээд амжилтуудыг бүртгэх газараас автомашины моторын тосыг бүгдийг нь асгаж тосгүй байхад явж өвөрмөц амжилт тогтоохоор “Мorris Оil” компанийн төлөөлөгч У Сэ Ёо 1997 онд үйлдвэрлэгдсэн Хёндэй Соната 3 маркийн суудлын автомашиныг жолоодон энэ сарын 18-ны өдөр 18 цагт Хойд болон Өмнөд Солонгосын хилийн боомт Панмүнжомоос хөдөлж  Пусан хотоор дайран Тэжон хот хүртэл нийт 750 орчим километр тойруу замаар явлаа гэж мэдэгдлээ.
Энэхүү үйл явдал нь автомашины засварын мэргэжилтнүүд болон БНСУлсын дээд амжилтуудыг бүртгэх  газрын шүүгчдийн багийн хяналтан дор явагдсан бөгөөд хөдөлгүүрйн тосыг асгасны дараа “тос байхгүй” байгааг баталгаажуулсны дараа битүүмжилжээ.
У Сэ Ёо төлөөлөгч  “ Тогтмол хугацаанд хөдөлгүүрийнхээ тосыг сольж байснаараа жолооч нарын эдийн засгийн зардлыг багасгах нь мэдээжийн хэрэг төдийгүй байгаль орчныг хортой нөлөөнөөс хамгаалахад хэрэгтэй гэдгийг нотлоход энэ удаагийн арга хэмжээ нь чухал үүрэг гүйцэтгэлээ” гэсэн байна. Мөн энгийн хөдөлгүүрийн тосны хувьд хөдөлгүүр тосгүй үед 10 км орчим газарт ч явж чадалгүй хөдөлгүүр маш хүнд эвдэрч байсан бол эсрэгээрээ Мorris Оil компанийн хөдөлгүүрийн тосыг хөдөлгүүрт хийж дараа нь асгаад 700 кмээс дээш чөлөөтэй явж чадаж байна” хэмээн онцолжээ.
БНСолонгос Улсын дээд амжилтуудыг бүртгэх газрын эрхлэгч Ким  Дог Йын нь “ Автомашин хөдөлгүүрийн тосгүйгээр явсан энэ удаагийн явдал нь үнэхээр тэмдэглүүштэй онцгой хэрэг” гээд “ Дэлхийн алдартнуудын Геннесийн номын шүүгчдэд албан бусаар энэ явдлын тухай мэдээлэхэд, дэлхийд байхгүй ховорхон өвөрмөц хэрэг болжээ гэсэн бөгөөд хэрвээ БНСолонгос Улсын дээд амжилтуудыг бүртгэх газраас Геннесийн номонд бүртгүүлэхээр хүсэлт гаргавал хүлээн авах болно гэдгээ мэдэгдсэн ” хэмээн хэлсэн байна.

Автомашины дугуйн марк, тэмдэглэгээ

Дугуйн хэмжээсийг илтгэсэн бичиглэл нь дугуйн хажуу гадаргуугийн амсрыг дагуулан бичигдсэн байх бөгөөд утга илэрхийлсэн байдаг
 1. Дугуйн геометр хэмжээсийн тэмдэглэгээнүүд
Дугуйн хэмжээсийг илтгэсэн бичиглэл нь дугуйн хажуу гадаргуугийн амсрыг дагуулан бичигдсэн байх бөгөөд  утга илэрхийлсэн байдаг.
- Дугуйн төрөл: P - үсгээр суудлын автомашины дугуйг, LT - үсгээр бага оврын ачааны автомашины дугуйг, Т - үсгээр запас дугуйг гэх мэтчилэн тэмдэглэнэ.
- Дугуйн өргөн: 235 - гэсэн тоо нь дугуйн өргөнийг миллиметрээр илэрхийлнэ. Энэ нь тухайн дугуйн мөөрний зузаанд тохирч байх шаардлагатай.
- Дугуйн өндөр, өргөний харьцаа: 75 - энэ харьцаа нь дугуйн хажуугийн өндөр (дугуйн амсраас хээний ирмэг хүртэлх хажуугийн зай) нь өргөнийхөө хэдэн хувийг эзэлж байгааг процентоор илэрхийлнэ. Энэ тоо бага байх тусам өргөнтэйгөө харьцангуй намхан, өргөн дугуй байна гэж ойлгоно.
- Дугуйн утасны ороодсын хэлбэр: R - энэ үсэг нь дугуйн хийц буюу доторхи утасны ороодсын бүтцийн хэлбэрийг илэрхийлнэ. Хамгийн түгээмэл хувилбар болох радиаль хэлбэрийн ороодсыг R үсгээр, хуучны загварын диагональ хэлбэрийн ороодсыг D, бүслүүрт дагуу ороодсыг B гэх зэргээр тэмдэглэдэг. Хэрэв энэ үсгийн хажууд дахиад тэмдэглэгээ байвал дугуйн ханын зузаан, үе давхарга зэргийг илэрхийлсэн байж болно.
- Мөөрний диаметр: 15 - энэ хэмжээс нь дугуйн амсрын дотоод диаметр буюу мөөр (обод) суух хэсгийн диаметрийг инчээр илэрхийлнэ. Эксель маркийн автомашинд 13, Сонатагийнх 14 гэх мэтчилэн янз бүр байна.
Дээрх хэмжээсүүдийг ашиглан тухайн дугуйн гадна диаметрийг тодорхойлж болно. Үүнийг дээрх жишээнд хэрэглэсэн дугуйн геометр хэмжээсийн өгөгдлүүдийг ашиглан тооцоолъё:
- Дугуйн хажуугийн өндөр (дугуйн амсраас хээний ирмэг хүртэлх хажуугийн зай) нь өргөнийхөө 75 хувьтай тэнцүү учир: 235 мм х 75% = 235 х 0.75 = 176.25 мм буюу 6.94 инч байна.
- дугуйн хажуугийн өндөр нь диаметрийнхээ дагуу хоёр дахин байх тул дээрх хэмжээг 2-оор үржүүлээд мөөр (обод)-ний диаметрийг нэмбэл дугуйн гадна диаметрийн хэмжээ гарна. Үүнд:
(6.94 х 2) + 15 = 28.9 инч буюу 733.8 мм байна.
            Энэ хэмжээ нь тухайн дугуйн ачаалагдаагүй үеийн диаметр бөгөөд ачаалагдсан үедээ газарт тулах босоо тэнхлэгийнхээ дагуу багасна.

2. Дугуйн чанарын тэмдэглэгээнүүд

Суудлын автомашины дугуйнд хэмжээсийн тэмдэглэгээнээс гадна “Uniform Tire Quality Grading” буюу “UTQG” системийн тэмдэглэлийг хийсэн байдаг. Энэ тэмдэглэл нь Америкийн замын хөдөлгөөний аюулгүй байдлын алба (U.S. National Highway Traffic Safety Administration (NHTSA))-ны шаардлагыг уг дугуй хэрхэн хангасан талаар дараахь гурван үзүүлэлтийг илэрхийлнэ: - Tread Wear 480: Энэ бичиглэл нь дугуйн хээний элэгдлийн нөөцийг илэрхийлэх ба өндөр тоотой байх тусам төдий чинээ удаан элэгдэнэ гэсэн үг. - Traction: Энэ нь дугуйн барьцалтын чанарыг илэрхийлнэ. Барьцалтыг АА, А, В, С гэсэн латин үсгээр үнэлдэг. Жишээ нь АА үсэг хамгийн сайн үнэлгээ болно. - Temperature: Энэ нь дугуйн халалт тэсвэрлэх чанарыг илэрхийлэх бөгөөд уг үзүүлэлтийг мөн А, В, С үсгээр үнэлнэ. Хамгийн их халалт тэсвэрлэх чадвартай дугуй нь А үсгээр тэмдэглэгдэх ба ийм дугуйнуудыг гол төлөв уралдааны автомашинд хэрэглэдэг. Хэтэрхий сул хийлэх, хэт ачаалах, өндөр хурдтай явах зэрэг нь дугуйн халах гол нөхцөл болно. 3. Дугуйн ашиглалтын зааврын тэмдэглэгээнүүд Дугуйн дээр тэмдэглэсэн ашиглалтын заавар нь дараахь хоёр чухал үзүүлэлтийг илэрхийлнэ: - Load Ratings: Энэ нь дугуйн ачаалал хүлээн авах чадвар буюу тухайн дугуйн даах хамгийн их ачааны хэмжээг индексээр илэрхийлнэ. Индексийн тоо их байх тусам ачаалал сайн даана гэсэн үг. Жишээ нь: Индекс 105 гэж байвал уг дугуй 2039 фунд буюу 924.87 кг ачаанд тохирно. Сүүлийн үед индексийг ойлгомжтой байлгах үүднээс зарим дугуйнд даацын дээд хэмжээ (max load)-г килограммаар буюу фунтээр бичих болсон байна. Дугуйн даацыг сонгохдоо 25-30 хувийн нөөцтэй байхаар тооцоолох нь зүйтэй байдаг. Индексийн ард бага зэрэг зайтай бичигдсэн тоо нь хийлэх даралтын хэмжээг илэрхийлнэ. -Speed Rating: Энэ үзүүлэлт нь тухайн дугуйгаар явж болох дээд хурдыг заана. Жишээ нь: S үсгээр 112 майл/цаг буюу ойролцоогоор 180 км/цаг-аас хэтрэхгүй хурдтай явах зориулалт бүхий дугуйг тэмдэглэнэ. Дугуйг сонгож авахдаа 20-30 км/цаг-ийн хурдны нөөцтэй байхаар тооцоолох нь зүйтэй байдаг. 4. Бусад тэмдэглэгээнүүд - Rotation:Зарим дугуйн хажуу гадаргуу дээр эргэлтийн чигийг заасан суман тэмдэглэгээ тавьсан байдаг. Ийм дугуйн эргэлтийн чигийг автомашины урагш явах чигт тохируулан угсрах шаардлагатай. - Season: Ийм тэмдэглэгээ нь уг дугуйг ямар улирал, цаг агаарын нөхцөлд хэрэглэх ёстойг заана. Дугуйг өвлийн, зуны, бүх улирлын гэж ангилна. Өвлийн буюу бүх улирлын дугуйн хажуу гадаргуу дээр тухайлбал нь, MS (Mud Snow - цасан шавхай), AW (Any Weather - цаг агаарын ямар ч нөхцөлд), AS (All Seasons - бүх улирлын) гэх мэт тэмдэглэгээнүүд тавигдсан байдаг. Сүүлийн үед үйлдвэрлэгдэж буй зарим дугуйнуудад үсгийн оронд англи хэл мэдэхгүй хүнд ойлгогдохоор нар, цасан ширхэг, борооны дүрс харуулсан тэмдэглэгээ хийдэг болсон нь уг дугуйг аль улиралд хэрэглэхийг ялгахад хялбар болгосон байна.

Таньд хэрэгтэй авто зөвөлгөө

Та автомашиныхаа эд ангиудын бүрэн бүтэн байдлыг хамгаалах, эдэлгээг уртасгах, хөдөлгөөний аюулгүй байдлаа хангахын тулд дараахь зөвлөгөөг санаж явахад илүүдэхгүй:
- Ямар ч нөхцөлд техникийн баримт бичигт заасан хязгаараас илүү хэмжээний ачаа ачиж болохгүй. Учир нь та нэг л удаа даац хэтрүүлэн явснаар явах ангийн арал, их биений бүх хэсгүүдэд ил далд засч болшгүй гэмтлүүдийг учруулна.
- Муу замд өндөр хурдтай явахыг бүү оролд. Амортизатор, нум, пүршүүд хэт ачаалалд орсноор уярч амархан гэмтдэг.
- Резинэн ба хуванцар эд ангиудыг хүйтний улиралд царцуу үед нь хэт ачаалахгүйг хичээ.
- Хөдөлгүүр ба хурдны хайрцгийн тосны чанарыг анхаар. Хурд ихтэй явах тохиолдолд хэт шингэн тосыг хэрэглэж болохгүй. Байнга хүйтэн нөхцөлд асаадаг хөдөлгүүрт царцахгүйг нь бодоод хэт шингэн тос хэрэглэсэн бол хөдөлгүүрээ хэт халаахаас зайлсхийж, өгсүүр замд зүтгүүлэхгүй байхыг хичээгээрэй.
- Хөдөлгүүрийнхээ техникийн баримт бичигт заасан маркийн шатахууныг л хэрэглээрэй. Жишээ нь: Октан багатай бензин хямд боловч хөдөлгүүрийн үнэтэй, чухал эд ангиудыг гэмтээдэг бол октаныг зохиомлоор өндөрсгөсөн бензин нь мөн л адил хор нөлөөтэй. Октан өндөрсгөх хар тугалгын хольц нь автомашины катализаторыг гэмтээдэг учир тэжээлийн системийн автомат тохиргоо алдагдаж, засах нь бүү хэл оношлоход ч бэрх гэмтлүүдийг үүсгэдэг.
- Дугуйн хийн даралтыг байнга шалгах хэрэгтэй. Учир нь хийн даралтыг байх ёстой хэмжээнээс нь 10% дутуу хийлэхэд элэгдэл нь 20%-аар, мөн 10% илүү хийлэхэд элэгдэл нь 10%-аар тус тус нэмэгддэг гэсэн судалгаа байдаг.
- Аккумуляторын батарейн шонгуудыг байнга цэвэр байлгаж, шонд холбогдсон утасны бэхэлгээг тогтмол шалгаж байх нь эдэлгээний хугацааг уртасгах, цахилгаанаар хангах системийн эд ангиудын хэвийн ажиллагааг хамгаалахад чухал ач холбогдолтой.
- Хөдөлгүүрийн хөргөх шингэн буюу антифризын чанарыг ашиглалтын нөхцөлд зөв тохируулан сонгох нь чухал. Учир нь манай орны өвлийн улирал -40°С хүртэл хүйтэрдэг учир дулаан орнуудаас оруулж ирсэн автомашины үл хөлдөх шингэнүүд тэсдэггүйг анхаарах хэрэгтэй.
- Боломж гарах тоолонд тоормосны зууравчийн элэгдлийг шалгаж бай.
- Шороон замаар байнга явдаг автомашины агаар шүүгч, тосны шүүр болон түлшний шүүлтүүрийг техникийн баримт бичигт зааснаас богино хугацаанд сольж байх хэрэгтэй.
- Автомашинаа зориулалтын дулаан гараашид тавьж бай.
- Урьдчилан халаах нэмэлт системгүй автомашиныг өвлийн улиралд задгай талбайд 4 цагаас илүү хугацаанд орхихгүй байхыг хичээгээрэй.
- Хүйтний улиралд салхины шилний цан гүйцэд арилаагүй тохиолдолд хөдөлгөөнд оролцвол аюултай гэдгийг эцэст нь анхааруулъя.

Дизель хөдөлгүүрт үүсдэг үндсэн эвдрэлүүд

Ихэнх тохиолдолд хүмүүс дизель хөдөлгүүртэй автомашин худалдаж авахдаа түлш зарцуулалтын ашигтай байдал, хямд үнэнд анхаарч ашиглалтын болон засварын өндөр өртгийг мартдаг.
Дизель хөдөлгүүрийн эвдрэл нь үүсэх шалтгаанаас болж доорхи группэд хуваагдана:
- Үйлдвэрлэлийн ба бүтцийн дутагдалтай тал болон хөдөлгүүрийн онцлогоос;
- Мэргэжлийн бус техник үйлчилгээ болон техникийн мэдлэггүй ашигласнаас;
- Дизель түлшний чанар муугаас;
- Сэлбэг хэрэгсэл болон засвар үйлчилгээний чанар муугаас.

1. Бүтэц болон үйлдвэрлэлийн хүчин зүйл
Ер нь дизель хөдөлгүүр нь хангалттай найдвартай ч бүтэц болон үйлдвэрлэлийн технологиос болж гарах эвдрэл нь уг хөдөлгүүрийн үйлдвэрлэгчээс тогтоосон ресурсээс давсан болон түүнд ойртсон ашиглалтын хүнд нөхцөлд ашигласнаас болно. Монголд орж ирж буй дизель хөдөлгүүртэй автомашинууд ашиглалтын хүнд нөхцөлтэй шууд тулгарч үйлдвэрлэлийн дутагдалтай талууд нь давамгайлж илэрдэг.

2. Мэргэжлийн бус үйлчилгээ ба техникийн мэдлэггүй ашиглалт
Хөдөлгүүр эвдрэх хамгийн гол шалтгаан нь хөдөлгүүрийн ашиглалтын техник үйлчилгээг цаг тухайд нь хийгээгүйгээс болно.
Техникийн зааварт заасан нормоос бага байсан ч 5000 км тутам хөдөлгүүрийн тосыг солих хэрэгтэй. Энэ нь ямар учиртай вэ гэвэл ОХУ-аас орж ирж буй түлш хар тугалгын агууламж өндөртэй учир хөдөлгүүрийн тосыг исэлдүүлдэг. Тиймээс техникийн зааварт заасан тосыг хэрэглэх хэрэгтэй. Дээрх нөхцөлүүдийг хангасан бол тосолгооны системийг угаах шаардлагагүй. Хий хуваарилах механизмын шүдэт оосрон дамжуулга ба өндөр даралтын трубины насосыг 60 мянган километр тутамд солих хэрэгтэй. Турбо насосноос тос гарахгүй бол солих шаардлагагүй. Мөн түлшний системийн ашиглалтад анхаарах хэрэгтэй. Үүнд:
- Түлшний шүүрнээс байнга тунадас авч байх (Тунадас авах гайкыг эргүүлж);
- Түлшний бакыг жилд хоёр удаа (хавар ба намар) бүрэн цэвэрлэж байх хэрэгтэй.
Дизель хөдөлгүүрийг эвдрэлд оруулах өөр нэг шалтгаан нь хүйтэн нөхцөлд асаах оролдлого буруу хийснээс болно. Түлшний аппаратурын эд ангиуд түлшээр тослогдож байдаг ба хүйтэн нөхцөлд энэ нь алдагдаж хуурай үрэлт үүссэнээс эвдрэл үүснэ. Иймээс дулаан гараашид автомашинаа оруулж түлшний системээ халаасны дараа асаах хэрэгтэй. Хий хуваарилах механизм нь оосрон дамжуулгатай бол чирч асааж болохгүй. Дизель хөдөлгүүр их эргэлтэнд «дургүй» гэдгийг ашиглалтын явцад байнга анхаарч байх хэрэгтэй. Их хурдаар холын замд удаан явах нь хөдөлгүүрийг их засварт оруулах нөхцөл бүрдүүлж байна гэсэн үг. Хүйтэн үед хөдөлгүүрийг дор хаяж 5-10 минут халааж байж хөдлөх хэрэгтэй.

3. Дизель түлшний чанар
Тоо баримтаас үзэхэд түлшний аппаратурын эвдрэлийн 50% нь муу түлшнээс болдог байна. Иймд найдвартай газраас түлшээ авч байх хэрэгтэй.

4. Бодит элэгдэл
Их хэмжээний ашиглалт гүйлтийн дараа хөдөлгүүрийн ба түлшний аппаратурын эд ангиудын элэгдэл нь хөдөлгүүрийн шахалтын битүүмж алдагдах гол шалтгаан болдог. Энэ тохиолдолд чирч асаахад хурдан асч халсны дараа асалт хэвийн болдог. Хамгийн бага шахалтын түвшин 20-28 бар байдаг. Хөдөлгүүрийн элэгдлийн бас нэг шинж тэмдэг нь тосны зарцуулалт нэмэгдэх ба картерийн хийн даралт ихсэх явдал юм. Форсункны түлш тоосруулагчийн элэгдлээс болж хар утаа хаяж түлш зарцуулалт ихэснэ. Зарим үед тоосруулагч их түлш хэрэглэснээс мэдэгдэхүйц дуу гаргах ба энэ үед цагаан утаа хаядаг. Тоосруулагчийн ашиглалтын хугацаа нь 60-80 мянган километр байдаг. Эвдрэлтэй тоосруулагчтай хөдөлгүүрийг удаан ашиглавал поршень болон форсункны хөндийг гэмтээдэг. Мөн парплунжер, турбоны элэгдлээс шалтгаалж халуун үед хөдөлгүүрийн асалт мууддаг.

5. Чанар муутай засварын үр дагавар
Дизель хөдөлгүүрийн засвар нь доорхи нөхцөлүүдийг шаарддаг:
- засч буй хөдөлгүүрийн бүтцийн онцлогийг нарийн мэддэг байх;
- засварыг заавар дүрмийн дагуу чин сэтгэлээсээ хийх;
- сайн чанарын сэлбэг хэрэглэх.
Хямд өртгөөр «гудамжны мастер»-уудаар баталгаагүй сэлбэг тавиулж засуулбал ихэнх тохиолдолд мөнгө, цаг, сэтгэл санааны хохирол амсдагийг анхаарахад илүүдэхгүй бизээ.

Toyota prius 20 машины тухай мэдхэд илүүдэхгүй зөвөлгөө

Prius NHW20 (2003 он-2009)4 хаалгатай седан загвараас 5 хаалгатай буюу ар шил нь багажтайгаа онгойдог загвар болон шинэчлэгдсэн. Мөн тэнхлэг хоорондын зай нь 2700 мм болон уртассан. Дугуй нь 4 боолтоос 5 боолттой болсон ба хөдөлгүүр нь өмнөх загвартайгаа адилхан 1NZ-FXE загварын хөдөлгүүртэй байсан ба 100км-т 2.8 литр иддэг болсон юм. Энэ нь 4 хүний багтаамжтай машинууд дундаа дэлхийн хамгийн өндөр амжилт тогтоосон загвар болоод  байна. 2003 онд ″Оны шилдэг загвар″-аар шалгарсан. Түлхүүрээ халаасандаа хийгээд машиндаа дөхөн ирэхэд автоматаар өөрөө асдаг буюу түлхүүргүй асдаг систем, мөн дэлхийн хамгийн анхны автоматаар ухарч байрладаг систем суулгасан төдийгүй шарвалтаас хамгаалах систем, цахилгаан рулийн аппарат гэх мэт олон дэвшилтэт технологитой загвар болсон юм. NHW20 нь дотроо хэд хэдэн загварууд /S, G, Touring selection, EX/ гарсан. Touring selection загвар нь шаландаа хаалттай мөн, арын спойлертой болсон. 16 инчийн хөнгөн цагаан ободтай, 195/55R16  сайн чанарын дугуйтай.
2005 оны 11 сард хойд гэрэл нь тунгалаг буюу өнгөгүй цагаан болсон ба  өмнө нь байсан DVD нь HDD болсон. 2007 оны 4 сард Prius үйлдвэрлэгдэж эхэлсний 10 жилийн ойд зориулан ″S 10th anniversary edition″ загвар худалдаанд гарчээ.

Жолоочийн суудлаас бүх товчлуур, залгуур гарын дор. Автомашиныг "залгахад" (залгах гэсэн нь учиртай, учир нь асаах түлхүүр байхгүй, самбар дээр POWER том товчлуур л байдаг) самгардах шаардлагагүй, круйз контрол залгагдсан бол хянах самбар дээрх хурдны заалтыг ч харах хэрэггүй. Приусыг асаахын тулд хэд хэдэн үйлдэл хийдэг. Хөдлөхийн тулд тоормозын дөрөөн дээр гишгэж ПОВЭР товчин дээр 1 удаа дарна, ингэхэд монитор ба хянах самбар асаж түүн дээр READY (бэлэн) гэсэн бичиг гарна. Ингээд явж болно. Хэрэв зогсож байхад радио эсвэл агааржуулагч залгах шаардлагатай бол тоормозын дөрөөн дээр гишгэхгүйгээр POWER товчийг дарна. 0-100 км/ц хурд авахад 11-12 секүнд шаардагдана. 100-аас 130 км/ц хүрэхэд моторын чадал хүрэлцэнэ, түүнээс дээш хурд авахад бензинт хөдөлгүүр хангалтгүй. Техникийн үзүүлэлтэд зааснаар 180 км/ц хурдыг аажим авна гэсэн байдаг.

Приусын ая тухтай хурд 100-120 км/ц, ийм хурдтай явахад түлшний зарцуулалт шулуун замд 4,47л/100км, салхины шуугиан сонсогддоггүй, салон дотор намуухан ярих ба 18-20 нэгж хөгжим сонсож болдог. 100-120 км/ц хурдтай явахад хөдөлгүүрийн дуу чимээ бараг сонсогдохгүй, үйлдвэрлэгч 92-оос доошгүй октантай бензин хэрэглэхийг зөвлөдөг. Приуст хурдны дамжуурга байхгүй.










Машинаа бүртгүүлээд техникийн үзлэг хийлгээд бага зэргийн техник үйлчилгээ хийв. Хөдөлгүүрийн агаар шүүгч ба тосны шүүр, хөдөлгүүрийн тосыг сольсон. Хөдөлгүүрийн хөргөх систем дахь антифризийн түвшинг шалгаж нэмсэн. Гибрид хурдны хайрцагийн маслын түвшин ба чанарыг шалгасан, тэдгээр нь хэвийн байлаа. Тэнд хийсэн ATF тос нь харлаагүй, чанараа алдаагүй байсан. Үйлдвэрлэгч хурдны хайрцагийн тосыг 80,000 км гүйсний дараа солихыг зөвлөдөг. 5000 км яваад дугуйг сольж тавих ёстой. Салон нь зай сайтай сэлүүхэн. Жолоочийн суудлаас үзэгдэлт сайтай ухрахад арын камер их тустай. EV товчийг дархад автомашин баттэрэйгээр хөдөлнө. Бүрэн цэнэглэгдсэн баттэрэйгээр тэгш замд 2,5 км явна, ингэхдээ 50 км/ц илүү хурдлах боломжгүй. Хаазан дээр огцом дарж болохгүй учир нь EV горим салгагдаж бензин хөдөлгүүр асна. EV горимыг агаарын хэм маш бага болон маш өндөр байхад ажиллуулж болохгүй. Цельсийн 32-33 градусаас дээш болоход компьютер энэ горимыг ажиллуулдаггүй.